Postacie i dźwięki stoczni. Rocznica Sierpnia '80

Plenerową wystawę z naturalnej wielkości zdjęciami bohaterów szczecińskiego Sierpnia '80 i ludzi urodzonych trzydzieści lat temu otwarto w piątek w tzw. alei kwiatowej na pl. Żołnierza. Dzień wcześniej w Teatrze Letnim odbyło się prawykonanie widowiska multimedialnego Freedom Symphony

Wśród sylwetek ustawionych na pl. Żołnierza jest fotografia Andrzeja Milczanowskiego. "Wolf ma silny charakter. To prawdziwy samiec alfa. Inne koty z daleka omijają nasz dom" - to jego wypowiedź umieszczona pod zdjęciem, na którym trzyma kota na rękach.

Tylko tyle. I lakoniczny podpis: "W sierpniu 1980 r. uczestnik strajku w WPKM" (Andrzej Milczanowski był później przywódcą strajku, który wybuchł po wprowadzeniu stanu wojennego, liderem solidarnościowego podziemia, a w nowych czasach m.in. szefem MSW).

W nich dalej jest siła

Odsłonięta w piątek o godz. 14 wystawa "Początek" to mocny punkt uroczystych obchodów 30. rocznicy Sierpnia '80. 150 zdjęć wykonał Radek Kurzaj - szczeciński fotograf robiący karierę na Zachodzie. Jak powiedział, zależało mu na tym, aby pokazać ludzi, którzy zmienili bieg historii. Na standach są uczestnicy tamtych wydarzeń, tacy jak Marian Jurczyk czy Łucja Plaugo, ale także nieznani publicznie bohaterowie - wolnozwiązkowcy, którzy utorowali drogę do Sierpnia, konspiratorzy, wspomagający strajk. Z jednej strony zdjęcie "pomnikowe", z drugiej strony fotografia tej samej osoby w zwykłych, codziennych sytuacjach. Ze świeżo upieczonym plackiem albo w objęciach córki.

- "Solidarność" to ludzie, którzy oderwali się od codziennych zajęć, aby walczyć o lepszą Polskę, w której człowiek będzie podmiotem - mówił na otwarciu wystawy prezydent Szczecina Piotr Krzystek.

Abp Andrzej Dzięga: - W nich dalej jest siła, w nich dalej jest solidarność. Gdyby im znów przyszło stanąć, na pewno znów by to zrobili.

1980 balonów

Ponad 2 tys. widzów, głównie młodych, obejrzało wcześniej (w czwartkową noc) prawykonanie widowiska multimedialnego Freedom Symphony w Teatrze Letnim.

70 młodych szczecińskich twórców, z których większość w Sierpniu '80 była jeszcze nieobecna na świecie, stworzyło utwór dedykowany Solidarności i Porozumieniom Sierpniowym. Emocje rozpaliło już efektowne chropowate intro w wykonaniu zespołu Fractal Tree, zbudowane na bazie... dźwięków nagranych wcześniej w Stoczni Szczecińskiej.

Potem zabrzmiała główna kompozycja Łukasza Górewicza. Bardzo nowoczesna, oszczędna w melodyce, surowa, ale przez to prawdziwsza w emocjach i deklasująca pisane na różne rocznice i zachwaszczające gusty muzyczne poporatoria Piotra Rubika.

Utwór Górewicza nawiązuje tematycznie do opozycyjnego zrywu, odzyskanej wolności i międzyludzkiej solidarności. Godzinne dzieło zakładało wspólne budowanie przez bardzo różnych wykonawców symfonijnej solidarnościowej mozaiki. Np. wykonywane frazy kameralnej klasycznej orkiestry symfonicznej (Baltic Neopolis Orchestra) przechodziły w elektroniczne dźwięki, które kończyło ciężkie elektroniczne brzmienie dwóch gitar. W tle sceny i na zawieszanych nad nią dwóch telebimach pojawiały się wizuale, w których mieszały się archiwalne materiały telewizyjne z tamtych lat z video-artem, np. dryfujących na wodzie czerwonych i białych stateczków złożonych z papieru.

Całość zwieńczyło wypuszczenie w powietrze 1980 białych balonów z czerwonymi diodami, które poszybowały z korony amfiteatru.

Dlaczego nie będzie Wałęsy

Szczecińskie 30-lecie Solidarności miał uświetnić Lech Wałęsa (w sobotę planowany był jego udział w panelu popularnonaukowym i wręczaniu bohaterom sprzed 30 lat Honorowych Odznak Gryfa Zachodniopomorskiego), ale odwołał wizytę bez podania przyczyn. Piotr Gulczyński z Instytutu im. Wałęsy powiedział PAP, że "to jest podejście do całości zagadnienia obchodów 30-lecia Solidarności, a nie jakiś gest wobec uroczystości w Szczecinie".

W niedzielę do Szczecina mają przyjechać prezydent Bronisław Komorowski i przewodniczący Solidarności Janusz Śniadek. Wygłoszą przemówienia pod pomnikiem Grudzień '70.

Rocznicowe obchody

Sobota

Oficjalne uroczystości w Teatrze Polskim, godz. 10:

- wręczenie Honorowych Odznak Gryfa Zachodniopomorskiego